Klasy czystości sprężonego powietrza

Klasy czystości sprężonego powietrza na to umowne oznaczenie wyrażone cyframi, dzięki któremu można precyzyjnie określić ilość zanieczyszczeń w sprężonym powietrzu. Te zanieczyszczenia to woda, oleje i cząstki stałe. Do klas czystości sprężonego powietrza odnosi się norma ISO 8573-1, według której określenie normy składa się z trzech cyfr. Więcej o tym poniżej.

Skąd biorą się zanieczyszczenia w sprężonym powietrzu?

Są dwa podstawowe źródła tego rodzaju zanieczyszczeń: z atmosfery oraz z kompresora. W powietrzu atmosferycznym występuje stale pewna liczba zanieczyszczeń wszystkich trzech typów. Nie dostrzegamy (może poza alergikami) tego, bo nie są to duże ilości. Podczas sprężania powietrza w kompresorze dochodzi jednak do ich kompresji i zagęszczenia. Zagęszczenie to jest tym większe im wyższe ciśnienie sprężonego powietrza: na przykład przy ciśnieniu 10 bar w sprężonym powietrzu będzie dziesięć razy więcej zanieczyszczeń niż w powietrzu atmosferycznym.

Zanieczyszczenia z kompresora to głównie olej który krąży w pompie lub module śrubowym. Kompresory tłokowe oddają do sprężonego powietrza znacznie więcej tego typu zanieczyszczeń niż kompresory śrubowe i łopatkowe.

Oznaczenie klasy czystości sprężonego powietrza

Klasę czystości według wspomnianej wyżej normy ISO 8573-1 podaje się jako ciąg trzech cyfr oznaczający ilość poszczególnych zanieczyszczeń w kolejności:

Olej – Cząstki stałe – Woda.

Na przykład określenie klasy czystości jako: 1-1-4 oznacza, że w danej aplikacji zanieczyszczenia olejowe i cząstek stałych powinny mieścić się w pierwszej klasie czystości a ilość wody w czwartej klasie.

Poniższa tabela określająca klasy czystości dla poszczególnych rodzajów zanieczyszczeń.  
Klasa Max wielkość elementów stałych (µm) Max stężenie elementów stałych (mgm3) Woda – max punkt rosy (°C) Max stężenie oleju (mgm3)
1 0,1 0,1 -70 0,01
2 1 1 -40 0,1
3 5 5 -20 1
4 15 8 +3 5
5 40 10 +7 25
6 +10

Do czego przydaje się taka klasyfikacja czystości sprężonego powietrza?

Klasy czystości sprężonego powietrza pomagają określić jaki rodzaj filtracji i przygotowania sprężonego powietrza jest potrzebny do konkretnych zastosowań. Innego rodzaju filtracji potrzeba do poruszania siłownikami i zaworami sterującymi a innego do lakierowania lub branży spożywczej.

Jak uzyskać odpowiednią klasę czystości sprężonego powietrza?

Oleju i cząstek stałych pozbywamy się z układu pneumatycznego poprzez zastosowanie separatora cyklonowego oraz filtrów sprężonego powietrza z wkładami filtracyjnymi. Separator cyklonowy nie posiada wkładu tylko wykorzystuje siłę odśrodkową wirującego w nim powietrza.

Filtry sprężonego powietrza posiadają wkłady o różnych parametrach, które mogą wykorzystywać zjawisko koalescencji do separacji oleju i jednocześnie zatrzymywać cząstki stałe od 40 mikronów do nawet 0,01 mikrona. Ponadto są dostępne wkłady filtracyjne i filtry węglowe (pochłaniające smak i zapach sprężonego powietrza) oraz antybakteryjne filtry sprężonego powietrza. Wymienione rodzaje filtrów również dzielą się jeszcze na różne typy.

Woda jest niepożądana w większości układów pneumatycznych bez względu na stan skupienia. Wstępnie pozbywamy się jej poprzez separator cyklonowy (nawet do 60%). Następnie jeśli w układzie występuje tak zwany zbiornik mokry to on również pełni rolę separatora wilgoci. Takie rozwiązania bez dodatkowych osuszaczy funkcjonowały powszechnie w Polsce wiele lat i nadal się je spotyka.

Problem jest jednak w tym, że takie rozwiązania nie usuwają skutecznie pary wodnej, która dalej się kondensuje i w związku z tym nie zapewniają żadnej jakości sprężonego powietrza wg norm.

Dlatego aby uzyskać jakość sprężonego powietrza dla zawartości wody na poziomie nie gorszym niż 4 stosujemy osuszacze ziębnicze lub inaczej zwane chłodnicze, które nie mogą uzyskać niższego punktu rosy niż 3 st. C. Jest to temperatura bliska 0 st. C i gdyby producent obniżył temperaturę chłodzenia mogła by zacząć zamarzać woda i tworzyć się korki lodowe wewnątrz rur osuszacza ziębniczego.

Klasy czystości wyższe niż 4 uzyskujemy poprzez zastosowanie innego rodzaju profesjonalnych osuszaczy sprężonego powietrza takich jak: osuszacze odsorpcyjne, osuszacze membranowe i inne nawet hybrydowe.

Poniżej zamieszczamy tabelę z przykładami klas czystości sprężonego powietrza wymaganego w różnych rodzajach zastosowań.
 
 

Zastosowanie sprężonego powietrzaOlejPyłWoda
Zwykłe powietrze użytkowe
Powietrze do nawiewu
Piaskowanie3
Proste roboty lakiernicze
Transport pneumatyczny534
Ogólne powietrze warsztatowe
Piaskowanie przy podwyższonych wymaganiach
Proste malowanie natryskowe
Narzędzia pneumatyczne114
Powietrze do sterowania
Malowanie natryskowe
Kondycjonowanie
Fluidyzacja
Technika pomiarowo-regulacyjna
Laboratoria dentystyczne
Laboratoria fotograficzne
Powietrze do sterowania111 – 3
Instrumenty pneumatyczne
Pneumatyka
Malowanie natryskowe przy podwyższonych wymaganiach jakościowych
Obróbka powierzchniowa
Powietrze do oddychania
Technika medyczna113 – 4
Powietrze do oddychania
Transport pneumatyczny przy podwyższonych wymaganiach jakościowych
Przemysł środków spożywczych
Browary111 – 3
Mleczarnie
Przemysł farmaceutyczny

Należy pamiętać, że powyższa tabela to tylko orientacyjne określenie wymaganej jakości sprężonego powietrza do konkretnej aplikacji. Jeżeli chcesz aby jakość sprężonego powietrza była precyzyjnie dobrana do Twoich potrzeb skontaktuj się z nami!

3 komentarze to “Klasy czystości sprężonego powietrza

  • A co z klasą czystości jeżeli chodzi o zawartość bakterii w sprężonym powietrzu? Czy jest to jakoś określone normą?

Trackbacks & Pings

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *